Koppelkans
Klimaatadaptatie
& Energie 2021

Welkom en inleiding

Vanuit het Delta Programma Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) is de Rijksoverheid per 2020 gestart met haar ambitie van klimaatadaptief handelen. Daarmee kunnen decentrale overheden per 1 januari 2021 gebruik maken van de Impulsregeling Klimaatadaptatie. Onder de deskundige leiding van Ronald Huikeshoven, directievoorzitter AM, bekijken we de impact van klimaatadaptief handelen op onze vastgoedprojecten en gebiedsontwikkelingen. U krijgt volop tips hoe u hittebestendig, waterrobuust en bodemdalingproof vastgoed kunt realiseren, ook in renovatieprojecten. Ook hoort u wat de waardeontwikkeling van uw vastgoed is bij klimaatschade. Hoe u dit kunt voorkomen en zelfs kunt ombuigen naar een kans: klimaatadaptief vastgoed.

Klimaatadaptieve vastgoedkansen

Voor ontwikkelaar AM is het duidelijk dat klimaatadaptatie steeds meer aan belang wint. U hoort Ronald Huikeshoven, directievoorzitter AM, over de verantwoordelijkheid die ontwikkelaars hebben, resultaten uit huidige klimaatadaptieve projecten en AM’s next step: hoe klimaatadaptatie nog explicieter te maken.

Vastgoed, Klimaat & Groene Oplossingen

Binnenstedelijk bouwen is het credo! Maar wel klimaatadaptief én met ruimte voor natuur. Kan dat allemaal binnen de bestaande stad? Of toch maar grootschalig bouwen buiten de stad? Robert Graat, programma Groene Metropool Staatsbosbeheer, schetst de mogelijkheden om klimaatadaptatie, vastgoedontwikkeling en natuur te verenigen. Binnen én buiten de stad. Staatsbosbeheer beheert natuur- en recreatiegebieden bij veel steden en ziet samen met BZK en LMV groene oplossingen en kansen die gebieden meer bij de stedelijke ontwikkeling te betrekken.

Kansen Bodemdalingproof Vastgoed

Nederland daalt al 1.000 jaar door menselijk handelen, maar de laatste jaren neemt de urgentie toe. Dit heeft verstrekkende gevolgen voor onze leefomgeving en de traditionele manier waarop we met bodemdaling omgaan. Gilles Erkens, expert bodemdaling bij onderzoeksinstituut Deltares en Universiteit Utrecht, vertelt hoe het komt dat we in een dalend land wonen en over de bewuste keuzes die we moeten maken bij bodemdaling. Is de benodigde kennis en informatie beschikbaar voor die ingrijpende keuzes? En wat betekenen die keuzes voor bestaande bouw en nieuwbouw?

Samenwerken aan Klimaatadaptief Vastgoed

Astrid de Wit, programmamanager Klimaatadaptie Provincie Zuid-Holland, deelt u hoe Zuid-Holland als koploper hét voorbeeld is voor andere provincies, gemeentes en o.a. ontwikkelaars. Hoe verankeren zij vanaf 2020 klimaatadaptatief handelen in het beleid? Hoe ziet de integrale samenwerking met 35 Zuid-Hollandse stakeholders eruit, gericht op de grote binnenstedelijke opgave en passend in het deltaplan ruimtelijke adaptatie? En hoe zijn klimaatadaptieve maatregelen financieel mogelijk binnen de businesscases van concrete projecten?

Klimaatadaptieve Gebiedsontwikkeling

Woningen in de VS zijn aardbevingsbestendig gebouwd, moet dat ook niet in Nederland, vanwege de zeespiegelstijging? U hoort Eric-Jan Pleijster, oprichter van LOLA Landscape Architects en auteur van ‘Dijken van Nederland’. Aan de hand van praktijkvoorbeelden deelt hij u zijn visie op klimaatadaptieve gebiedsontwikkeling. Daarbij ziet hij vastgoedkansen door integrale samenwerking met o.a. stedenbouwkundigen, landschapsarchitecten en ontwikkelaars. Kortom, u hoort zijn vastgoedplan bij onze stijgende zeespiegel.

Aanpak Gemeentelijke Klimaatadaptatie

Deltastad Rotterdam is één van de klimaatadaptieve voortrekkers. Technisch en financieel is Rotterdam het voorbeeld van waterproof, hitteproof en bodemdalingproof ontwikkelen en realiseren. De vraag die leidt tot de juiste oplossing is veel belangrijker: waar willen we als gemeente naar toe? U hoort Johan Verlinde, programma manager Rotterdams Weerwoord bij de Gemeente Rotterdam, over de implementatie van diverse klimaatadaptieve ontwerpen, zoals het op persoonlijk initiatief van Architectenbureau Mecanoo ontwikkelde Rotterdam Zuid, waar niet alleen binnen regelgeving hobbels genomen moeten worden. Bestaande barrières zoals dijken, watergebieden zijn immers van invloed op dalingproof en waterrobuuste technische en financiële oplossingen.

Internationale Aanpak Natuurinclusief Realiseren

Internationaal vertical forest expert Paolo Russo, senior architect at Stefano Boeri Architetti komt spreken over bostorens, dé innovatieve vorm van binnenstedelijke ontwikkeling die naadloos aansluit bij de urgentie om steden klimaatadaptief te vergroenen (ook vanwege CO2-reductie). Hij neemt u mee in concepten van o.a. de groene woontorens in Milaan, Palazzo Verde (Antwerpen), Trudo Vertical Forest (Eindhoven), Wonderwoods (Utrecht), The Green Chathedral (Amsterdam). Ook gaat in op de investeringsverdeling van het groenbeheer van bostorens. Dé groene oplossingen voor gezonde, frisse en hittebestendige steden.

Topgesprek: Toekomstige Toegevoegde Waarde Klimaatadaptief Vastgoed

Een gezonde en meer duurzame stad wordt steeds belangrijker. Daarmee zijn klimaatadaptatie, integrale gebiedsontwikkeling en versterking van de stadseconomie nu één. Kunnen de kosten van klimaatrisicomanagement terugverdiend worden met de waarde die erdoor gecreëerd wordt? Dagvoorzitter Ronald Huikeshoven (AM) gaat in gesprek met 4 (internationale) experts over de impact van de kosten van klimaatadaptief handelen op de toekomstige waarde van uw vastgoed:

• Sake van den Berg, partner valuation BaseValue
• Nikki Brand, researcher urban flood resilience bij  TU Delft
• Erwin Wessels, directielid & CIO Altera Vastgoed
• Hielke Bos, manager real estate advisory Deloitte
• Femke van de Meeberg, senior ontwikkelmanager en klimaatadaptief expert Dura Vermeer Bouw Zuid West